Het magnetisch veld rond de Zon is heer en meester over de gassen aanwezig in de interplanetaire ruimte. Het gidst de uitstoot van de zonnewind en doet de kosmische stralen afbuigen. Slechts enkele planeten of manen, waaronder de Aarde, hebben een magnetisch veld dat sterk genoeg is om een gebied in de ruimte aan deze invloed te onttrekken. Deze “bel” aldus gecreëerd door het magnetisch veld van de Aarde vormt de magnetosfeer.

In de ionosfeer, op een hoogte tussen 2000 tot 3000 km, wordt het aantal botsingen tussen de geladen deeltjes verwaarloosbaar klein. De beweging van deze deeltjes wordt voornamelijk bepaald door het geomagnetisch veld, d.i. het magnetisch veld van de Aarde.

Het geomagnetisch veld beperkt de bewegingsmogelijkheden van de geladen deeltjes in de ionosfeer en verplicht ze om in een spiraalvormige baan rond de veldlijnen te bewegen. Daardoor zijn die deeltjes in staat om de ruimte beheerst door dit veld, volledig in te nemen. Deze ruimte die onze planeet volledig omgeeft, vormt de magnetosfeer van de Aarde (video 1). De onderste grens is de ionosfeer en strekt zich uit tot in de diepste gebieden die beïnvloed worden door het geomagnetisch veld. Ten gevolge van de interactie met de zonnewind (foto 1) strekt de magnetosfeer zich in een langwerpige vorm uit over verscheidene miljoenen kilometers (foto 2), in de richting weg van de Zon. De magnetosfeer reageert op explosieve verschijnselen van de Zon, die gevolgen hebben tot in de magnetosfeer zelf (foto 3) en tot aan het oppervlak van de Aarde, vooral boven de magnetische polen. (foto 4 & video 2)